CUMHURİYET GAZETESİ’NDEKİ (1955-2025) ANNELER GÜNÜ İÇERİKLERİNİN ANALİZİ: CİNSİYETÇİ İKİYÜZLÜLÜK KAVRAMINA ÖRNEK OLABİLİR Mİ?

Bu araştırma; Tu?rkiye'de 1930-2025 yılları arasında Cumhuriyet Gazetesi’nde yer alan Anneler Gu?nu? içeriklerini inceleyerek, annelik kavramının geçirdiği toplumsal değişmeyi cinsiyetçi ikiyu?zlu?lu?k kavramı bağlamında analiz etmeyi hedeflemektedir. Cinsiyetçi ikiyu?zlu?lu?k problematiğinden yola çıkan araştırmada, Cumhuriyet’in ilk yıllarından gu?nu?mu?ze Anneler Gu?nu? kutlamalarının başlangıçta göru?nu?r olmadığı; daha sonraki yıllarda duygusal, ticari ve tu?ketim odaklı olarak yu?celtildiği ve bir yandan da eleştirildiği anlaşılmaktadır. Dönemin zihniyetini gözlemlemek için Cumhuriyet Gazetesi’nin tercih edilmesi; bu gazetenin toplumsal değişmeyi göru?nu?r kılması nedeniyle önemlidir. Dolayısıyla bu değişmenin cinsiyetçi ikiyu?zlu?lu?ğe ne kadar örnek oluşturduğu problemi ve analiz birimi olan “Anneler Gu?nu?” içeriklerinin incelenmesi, araştırmanın ana hattını oluşturmaktadır. Modernite ile birlikte, ideal annelik anlayışı egemen anlayışa dönu?şu?rken Anneler Gu?nu? ile anneliğe dair norm ve değerler yu?celtilerek övu?lmektedir. İçerik analizi yöntemi ile elde edilen verilere göre, Cumhuriyet Gazetesi’nde, farklı tarih aralıklarında annelik hem yu?celtilmiş hem de geleneksel annelik anlayışı eleştirilmiştir. Ancak söz konusu eleştiriler de dâhil olmak u?zere annelik kavramına dair içerikler, ataerkil egemen söylemin bakış açısını yansıtmaktadır. Elde edilen bulgular değerlendirildiğinde, cinsiyetçi ikiyu?zlu?lu?k kavramı temelinde, Tu?rkiye’de Anneler Gu?nu? kutlamalarında geleneksel annelik rolu? eleştirilse dahi bu rolu?n su?rdu?ru?ldu?ğu? ortaya konmuştur. 1955-1984 yılları arasında Cumhuriyet Gazetesi’nde yer alan Anneler Gu?nu? içerikleri, anneliği yu?celtme u?zerinedir. 1984-2025 yılları arasında ise, anneliğe yönelik toplumsal, ekonomik ve siyasi eleştirel yaklaşımlara paralel olarak, tu?ketime yönelik içeriklerin yoğun olduğu anlaşılmıştır. Bulgulardan hareketle, ataerkil egemen sistemin pekiştirildiği ve cinsiyetçi ikiyu?zlu?lu?ğu?n yeniden u?retildiği tespit edilmiştir.