Küresel Krizler Bağlamında Veri Gazeteciliğine Karşılaştırmalı Yaklaşım: Rusya, Amerika Birleşik Devletleri, İtalya ve Türkiye Üzerine Uluslararası Bir Analiz

Kovid-19 pandemisinde yaşandığı üzere, küresel kriz dönemlerinde veri gazeteciliği kamuoyunun bilgilendirilmesi ve karar alıcıların kamu adına denetlenmesinde kritik bir rol üstlenmektedir. Bu çalışmada, veri gazeteciliği uygulamalarının Rusya, Amerika Birleşik Devletleri, İtalya ve Türkiye’de nasıl farklılaştığı incelenmektedir. Analiz, pandemi sürecinde en yüksek ölüm oranlarının görüldüğü dönemde çevrimiçi gazetelerde yayımlanan Kovid-19 temalı haber örneklerine dayanmaktadır. Araştırma beş temel unsura odaklanmaktadır: Veri görselleştirme, etkileşim, veri kaynakları, veri şeffaflığı ve veri özgünlüğü. Veri gazeteciliğinin temel unsurlarının uygulamada kullanımını değerlendirmek amacıyla içerik analizi yöntemi benimsenmiş ve bulguların bağlamsal doğruluğunu sağlamak adına ülke bazlı uzman görüşlerinden yararlanılmıştır. Kodlayıcılar arası güvenilirlik Cohen’in Kappa katsayısı ile test edilmiştir. Bulgular, veri kullanımında ülkeler arasında belirgin farklar olduğunu; verinin hangi kaynaklardan alındığını, nasıl sunulduğunu ve haberlerde etkileşimli ögelerin ne ölçüde yer aldığını ortaya koymaktadır. Örneğin bazı ülkelerdeki medya sistemleri çoğunlukla resmî verilere ve statik grafiklere dayanırken bazıları etkileşimli ve keşfetmeye açık sunum biçimlerini tercih etmiştir. Araştırmanın bulguları veri gazeteciliğinin farklı ülkelerde nasıl biçimlendiğini belirleyen yapısal, siyasal ve teknolojik etkenleri ortaya koymakta; bu yönüyle karşılaştırmalı gazetecilik ve veri gazeteciliği literatürüne önemli katkılar sunmaktadır.

During global crises such as the Covid-19 pandemic, data journalism plays a critical role in public communication and political accountability. This study examines how data journalism practices varied across four countries—Russia, the United States, Italy, and Türkiye—by analyzing a sample of Covid-19-related news articles published in online newspapers during the peak mortality phase. This research focuses on five key elements: data visualizations, interactivity, source types, transparency, and data originality. Structured content analysis was employed to evaluate the practical application of these units, and country-specific experts reviewed the findings to ensure contextual accuracy. Intercoder reliability was tested using Cohen’s Kappa coefficient. The study reveals distinct national approaches to sourcing and presenting data, the degree of openness in data use, and the integration of interactive features. For example, while some media systems relied heavily on official data and static visuals, others adopted dynamic and exploratory formats. The findings contribute to comparative journalism research by highlighting the structural, political, and technological conditions that shape the evolution of data journalism in different national contexts.